Domowe kino albo scena w pokoju to przede wszystkim instalacja, której nie ma być widać. Przewody do projektora, do głośników, do zasilania i do sieci prowadzi się w suficie podwieszanym albo w ścianie, czyli w miejscu, do którego nie da się wrócić bez demontażu.
Wszystko, czego się wtedy nie przewidzi, zostaje na zewnątrz, w korytku wzdłuż ściany. Dlatego etap przed zamknięciem zabudowy jest najważniejszy w całym projekcie.
Decyzje przed zamknięciem sufitu
Pierwszą jest liczba przewodów. Do projektora idzie zasilanie i sygnał, do głośników przewody o odpowiednim przekroju, do urządzeń sieć, a często także sterowanie.
Praktyczną zasadą jest ułożenie rury osłonowej z przeciągniętą żyłką na każdej trasie. Pozwala to dociągnąć kolejny przewód bez otwierania zabudowy, a kosztuje kilkanaście złotych.
Drugą decyzją jest zasilanie i jego podział. Sprzęt audio, projektor i oświetlenie sceniczne to obciążenie, które w starej instalacji dzieli obwód z resztą mieszkania.
W budynkach, w których dokłada się osobne obwody, potrzebne jest miejsce w rozdzielnicy. Przy pracach na większą skalę stosuje się rozdzielnice licznikowe jako punkt rozdziału dla wydzielonej części instalacji.
Przewody sygnałowe obok zasilających
Przewód sygnałowy prowadzony równolegle do zasilającego na dłuższym odcinku zbiera zakłócenia. Przy nagłośnieniu objawia się to przydźwiękiem, którego nie da się usunąć w żaden inny sposób.
Rozwiązaniem jest zachowanie odstępu albo poprowadzenie w kanale z przegrodą. Jeśli krzyżowanie tras jest nieuniknione, wykonuje się je pod kątem prostym.
Drugą zasadą jest wspólny punkt uziemienia dla sprzętu audio. Urządzenia zasilane z różnych obwodów potrafią tworzyć pętlę, której objawem jest ten sam przydźwięk, tym razem niezależny od prowadzenia przewodów.
Lokalizacja uszkodzenia w gotowej instalacji
W instalacji zabudowanej najtrudniejsze jest nie naprawienie usterki, tylko ustalenie, gdzie ona jest. Przewód przerwany w suficie podwieszanym wygląda tak samo jak sprawny.
Podstawowym narzędziem jest miernik i test ciągłości, wykonywany po odłączeniu obwodu od zasilania. Pozwala ustalić, czy przerwa jest w przewodzie, czy w urządzeniu.
Przy trasach o znanej długości stosuje się też lokalizatory, wskazujące miejsce uszkodzenia z powierzchni. To sprzęt profesjonalny, ale przy zabudowie na dużej powierzchni tańszy niż rozbieranie sufitu na oślep.
Najskuteczniejszym zabezpieczeniem pozostaje dokumentacja: zdjęcia tras przed zamknięciem zabudowy i szkic z wymiarami od stałych punktów. Zajmuje kwadrans i oszczędza dni szukania.
Przy głośnikach sufitowych dochodzi jeszcze jedna rzecz: ich lokalizacja względem konstrukcji. Otwór wycięty w płycie musi trafić między profile, a nie w nie, więc rozmieszczenie ustala się przed montażem stelaża sufitu, a nie po zamknięciu zabudowy. Przesunięcie o kilkanaście centymetrów po fakcie oznacza łatanie płyty i malowanie całego sufitu.
Obciążenie i zabezpieczenia
Sprzęt audio i projektor pobierają przy włączeniu prąd wielokrotnie większy od znamionowego, bo mają zasilacze impulsowe. Przy kilku urządzeniach włączanych jednocześnie wybija to zabezpieczenie.
Rozwiązaniem jest zabezpieczenie o odpowiedniej charakterystyce albo włączanie urządzeń sekwencyjnie, przez sterownik opóźniający kolejne stopnie.
Drugą sprawą jest ochrona przed przepięciem. Ograniczniki montuje się w układzie stopniowanym, a listwa z oznaczeniem ochrony jest ostatnim, a nie jedynym stopniem.
Warto też przewidzieć, gdzie stanie sprzęt, zanim ułoży się przewody. Szafka na urządzenia przesunięta o metr po zamknięciu zabudowy oznacza przedłużacze sygnałowe leżące po podłodze, czyli dokładnie to, czego cała instalacja miała uniknąć.
Wentylacja zabudowy ze sprzętem
Wzmacniacz i projektor wydzielają ciepło, a zamknięte w szafce bez przepływu powietrza pracują w temperaturze wyraźnie wyższej niż przewidziana.
Skutkiem jest skrócenie życia elektroniki, a przy projektorze także głośniejsza praca wentylatora, który stara się nadążyć. W pomieszczeniu do oglądania filmów jest to odczuwalne.
Otwory wentylacyjne w zabudowie, najlepiej w dolnej i w górnej części, rozwiązują to bez wentylatora. Przy większej mocy stosuje się wymuszony przepływ z cichym wentylatorem i termostatem.
Osobną sprawą jest sterowanie oświetleniem w pomieszczeniu do oglądania filmów. Możliwość przyciemnienia światła wymaga źródeł przystosowanych do ściemniania i odpowiedniego sterownika, a połączenie zwykłych źródeł ze ściemniaczem kończy się migotaniem i buczeniem. Dobiera się je razem, a nie osobno.
Kompletowanie i zakup
Przy zakupie liczą się przekroje przewodów dobrane do obciążenia i do długości tras, rodzaj rur osłonowych, liczba modułów w rozdzielnicy z rezerwą oraz zabezpieczenia o właściwej charakterystyce.
Warto zamówić przewód i rury z zapasem. Trasa rzadko przebiega dokładnie tak, jak zaplanowano, a brakujący metr oznacza połączenie w miejscu, w którym nie miało go być.
Asortyment rozdzielnic, przewodów i osprzętu z podanymi przekrojami oraz obciążalnościami prowadzi hurtownia Onninen. Karty katalogowe znajdziesz na www.onninen.pl.
***
Artykuł sponsorowany
